اهمیت و ضرورت مدارسه اسماء الله الحسنی

براستی خدا ی ما کیست؟
اللَّهُ لَا إِلَٰهَ إِلَّا هُوَ ۖ لَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ [۲۰:۸]
آیا تا بحال دراسم الله تفکر و تدبر نموده ایم؟
آیا درهنگام یا الله گفتن، تمام اسماءنیک وپرمحتوا ی الهی در ذهن ما مجسم می شود؟
آیا نیاز است ما اسماء دیگر الله را بشناسیم ؟
دانستن آن، چه تأ ثیری در زندگی ما دارد ؟
چه زیبا الله خودش به ما آموزش می دهد .
قال الله تعالی : «قُلِ ادْعُوا اللَّهَ أَوِ ادْعُوا الرَّحْمَٰنَ ۖ أَیًّا مَّا تَدْعُوا فَلَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ ۚ وَلَا تَجْهَرْ بِصَلَاتِکَ وَلَا تُخَافِتْ بِهَا وَابْتَغِ بَیْنَ ذَٰلِکَ سَبِیلًا» [۱۷:۱۱۰]
وهمچنین در سوره مبارکه اعراف آیه ۱۸۰ می فرماید:« وَلِلَّهِ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ فَادْعُوهُ بِهَا ۖ وَذَرُوا الَّذِینَ یُلْحِدُونَ فِی أَسْمَائِهِ ۚ سَیُجْزَوْنَ مَا کَانُوا یَعْمَلُونَ» [۷:۱۸۰]
چه الله در هنگام خواسته هایتان صدا بزنید چه الرحمن فرقی ندارد. چرا؟ چون الرحمن هم یکی از اسما ی نیکوی الله است؛ هرکدام از اسمای الهی که بخواهید در هنگام در خواست، نام ببرید شامل اسم الله می شود. چرا که اسم الله اسمی شامل وکامل است که همه ی اسماء وصفات الهی را در خود جای داده است.
وچه مهربانانه ما را راهنمایی می کند که حواستان باشد دنباله رو آنهایی که در اسماء وصفات الله به بیراهه رفتند نروید. وقتی ما جاهلانه دنباله رو منحرفان نمی رویم، که شناخت صحیح از اسماء وصفات الهی داشته باشیم وآن هم ممکن نیست مگر از خلال مطالعه وتدبر در آیات قرآن، تا بدانیم چه جاهایی چه اسمها وصفاتی به کار رفته وچرا ؟
آری چنین خالق با عظمتی داریم که هر آنچه در آسمانها و زمین است تسبیح گوی اویند دریغ از ما اگر قدرش را آنطور که شایسته اوست، نشناسیم واز کاروان عابدان واقعی دور مانیم.
«هُوَ اللَّهُ الْخَالِقُ الْبَارِئُ الْمُصَوِّرُ ۖ لَهُ الْأَسْمَاءُ الْحُسْنَىٰ ۚ یُسَبِّحُ لَهُ مَا فِی السَّمَاوَاتِ وَالْأَرْضِ ۖ وَهُوَ الْعَزِیزُ الْحَکِیمُ» [۵۹:۲۴]
تدبر وتفحص در آیات اسماالله از ضروریات زندگی همه ی ما ست. در هر قشر و سطحی که باشیم. شناخت صحیح خالق و پروردگار است که شاهراه سعادت را برایمان روشن می گرداند و در پستی و بلندیهای زندگی با استعانت از نامهای نیک او و الگو گیری از صفات بارز وراهگشایش، همواره با دلی مطمئن از حکمتهای پر خیر و برکتش، زندگی خواهیم نمود.
ضرورت تعلیم وتربیت کودکان براساس مفاهیم اسماءالله الحسنی:
در نظر بگیریم زمینی کاملاً مستعد وحاصلخیز، آمادگی هر گونه کشت وزرع دارد. یکی گندم ودیگری جو ، سومی سبزیجات و…در این زمین می کارند. مسلّم است گروهی هم خشخاش می کارند برای سرمایه گذاری اقتصادی و فرهنگ شوم فساد …
زمین یکی است؛ وآب وخاک ونور با صفای خورشید به همه می تابد؛ مهم کشاورز است که چه دانه هایی در خاک پاک این زمینهای مستعد پنهان کند وآن را آبیاری کند.
همه ی ما مسؤولیم و وظیفه داریم حداکثر استفاده بهینه از فطرت پاک نونهالان عزیز را داشته باشیم. والدین، مربیان، مسؤولین تربیتی و…هر کسی در حد توانش مسئول است قبل از کاشتن هردانه ای، مفیدترین بذر را درقلب پاک سرمایه های فردا بکارد.
مهمترین بذر چه چیزی می تواند باشد ؟
آموزش الفبا، ریاضی، علوم و…؟ اصول دین؟ ارکان اسلام؟ ارکان ایمان؟ فقه وسیرت انبیاء؟ حدیث رسول الله صل الله علیه وسلم ؟
همه ی موارد ذکر شده از بذر های منتخب هستند ولی باید اول یکی را به عنوان بذر اصلی انتخاب کنیم بقیه درکنار آن . یعنی یکی را به عنوان هدف ومقصد در نظر بگیریم بقیه را به عنوان وسیله تا بتوانیم کمک کنیم زودتر وسالمتر به مقصد برسیم. ان شاالله
باتوجه به تحقیقات انجام شده در کتابهای عقیده وتربیت اسلامی برای کودکان، اکثراًدر آموزش ارکان اسلام، آداب واخلاق، سیره وحفظ قرآن، تجوید وتفسیر کارشده است. درزمینه ارکان ایمان واصول دین خیلی کم وآنجایی که کار شده بصورت مستقیم، آموزش داده شده است که هضمش برای مخاطب ویژه اش مشکل است. مگر نادر مواردی که روان وبصورت غیر مستقیم مباحث اصول دین القاء شده است.
واما بذر انتخابی ما بر زمین بکر و دست نخورده وحاصلخیز چه بذری می تواند باشد؟
زمین ما محدود است. گنجایش همه ی کشت را ندارد؛ اولویت را درنظر می گیریم. کار ما بعنوان والدین، مربیان مهد کودکها، مهدقرآنها ومعلمین ابتدایی برای بهترین و سود مندترین برداشت از سرمایه موجود، کاشت بذر توحید ودر رأس آن توحید اسماءوصفات است.
خیلی راحت وجذاب می توانیم فطرت خداجویی کودکان را با آبیاری مناسب، رشد دهیم. بدینوسیله ارتباط مؤثری بین کودک وخالقش برقرارکنیم. او را با اسمای زیبای الهی آشنا کنیم ومظاهر اسماء را بصورت روان درقالب نقاشی، بازی، داستان، شعر ونمایش فیلم وتئاتر و… بگونه ای کار کنیم که خودش از همان کودکی متمایل شود وظیفه اش را به نسبت چنین پروردگاری به بهترین وجه انجام دهد. از دروس فقه و سیره و حدیث و…به عنوان وسیله ای برای برقراری ارتباط مؤثر با خالق، استفاده کنیم. دیگر کودک ما کم کم بزرگ می شود و نیاز پیدا می کند درست وضو بگیرد و نماز بخواند. اودوست دارد بهترین عبادتها برای خالقش انجام دهد چون اورا می شناسد دوستش دارد وفهمیده که چه کارهایی باعث رضایت وچه عاملی باعث خشم خالقش می گردد. همچون دانش آموز زرنگی که دوست دارد تمام تلاشش بکار گیرد تا معلمش را راضی وخوشحال کند اونیز نسبت به خالقش چنین رفتاری می کند.
فقط خیلی باید مواظب باشیم راه افراط در پیش نگیریم. آب زلال نیز اگر زیادی به گیاه بدهیم ازرشدگیاه کاسته می شود آن چنانکه تشنگی زیاد او را از پای در می آورد. به همین منظور لازم است، منهجی معتدل از اسماء الله برای سنین مختلف تدوین گردد، تاوالدین ومربیان عزیز دچار سردرگمی نگردند. چه بسا در القاء مفاهیم اسماءالله وهمچنین درمیزان عرضه به مخاطبان از هدف دور گردند.
توانمندان عرصه ی ادب ، هنر و تکنولوژی می توانند بهترین اثر در این زمینه را از خود به یادگار بگذارند. آیات زیادی از قرآن کریم متعلق به اسماءالله الحسنی است. مثلاً سوره ی حمد (الله-الرحمن- الرحیم –رب- مالک)چقدر این آیات را درقالب ادبیات کودک ونوجوان، در قالب نقاشی وطراحی بازی، نوشتن فیلمنامه و ساخت فیلم بکار برده ایم؟
متأسفانه بیشترین تمرکز دشمن در روشهای مؤثر و جذاب علیه مسلمانان برنامه ریزی می شود وما تمرکز برفرعیّات وبه روش مستقیم انتخاب کرده ایم!
الحمدلله تعدادی از خواهران وبرادران دلسوز عرصه های ادب و هنر آستین را بالا زده اند ومتعهدانه برروی روان سازی وجذاب سازی مفاهیم اسمای الهی کار می کنند .
امیدوارم فرهنگ تدبر در قران بالاخص تدبر در اسماالله در جامعه نهادینه گردد و شاهد جوانان و نوجوانانی باشیم که در راستای فعال سازی مغزها به منبع شناخت متوصل گردند. واولیا و مربیان ما مهمترین دغدغه اشان بر قراری ارتباط موثر بین خودشان ومخاطبانشان با خالق بی همتا باشد.
به امید روزی که منابع شناخت اسمهای نیک الله برای مقاطع مختلف تحصیلی به حد کافی برسد تا دیگر متعهّدان بتوانند کار های ثانویه را در القای مفاهیم انجام دهند.
چقدر موفق است کشوری که سرمایه انسانی اش را برپایه شناخت صحیح خالق، رشد داده باشد واین مهم کاملاً اجرا نمی شود مگر اینکه اداره آموزش وپرورش وآموزش عالی با همکاری رسانه ملی، متصدی ومجری این پروژه ی عظیم باشند.
به امید روزی که کشورعزیزمان ایران، یکی از دروس اصلی مدارس و دانشگا هها یش درسی بنام اسماءالله الحسنی باشد. واین افتخار را در بین کشورهای اسلامی بنام خود ثبت کند.
**معرفی چند کتاب در زمینه اسماءالله:
*اسماءالله از مؤلفان :
۱-آقای محمد صدیق قربانی
۲-شهید ناصرسبحانی
۳-رزگار مرادی(سه جلدی)
۴-سلیمان سامی محمود(مترجم: مجتبی دوروزی)
۵-محمد راتب نابلوسی(عربی- چاپ جدید چهار جلدی)

فاطمه شاکری، عمادده، ۲۰ دیماه ۹۳